Partnerzy portalu

Trójmorze plus: nowe kraje mogą dołączyć do polskiej inicjatywy

Inicjatywa Trójmorza zaczyna przyciągać kraje spoza Unii Europejskiej. Polska, jako największe państwo i jeden z założycieli stowarzyszenia, powinna zintensyfikować swoje działania. W jakich obszarach?

Trójmorze
Państwa Trójmorza oraz Ukraina i Mołdawia. Źródło: Wikimedia Commons / IntermodalNews.

Minęły trzy miesiące od ostatniego szczytu Inicjatywy Trójmorza, który odbył się w stolicy Estonii. Jednym z głównych tematów dyskusji była możliwość przystąpienia do stowarzyszenia nowych członków, w tym spoza Unii Europejskiej. Kolejne spotkanie Szefów Państw Inicjatywy odbędzie się w stolicy Bułgarii i wydaje się, że temat rozszerzenia ponownie znajdzie się w programie kolejnego szczytu.

W pewnym stopniu to potwierdzają wypowiedzi ministra spraw zagranicznych Bułgarii Ekateriny Zachariewy, która nadzoruje przygotowania do szczytu w Sofii. „Naszym głównym celem jest kontynuacja procesu współpracy regionalnej oraz rozwój transportu, energii i łączności cyfrowej, dalsze umacnianie i poszerzanie dorobku Inicjatywy” – powiedziała bułgarska urzędniczka podczas niedawnej wizyty w Warszawie.

Zainteresowane kraje

Ponieważ Bułgaria przygotowuje się do nowego szczytu Inicjatywy Trójmorza, niektóre kraje spoza UE wyraziły zainteresowanie współpracą ze stowarzyszeniem. W zeszłym tygodniu nowo wybrana prezydent Mołdawii Maia Sandu odbyła pierwszą zagraniczną wizytę. 12 stycznia odwiedziła Kijów, gdzie złożyła oficjalne oświadczenie z prezydentem Ukrainy Wołodymyrem Zełenskim. „Odnotowujemy chęć wzmocnienia współpracy z krajami partnerskimi w Europie Południowo-Wschodniej i regionie Morza Czarnego. W tym kontekście potwierdzamy nasze zainteresowanie przystąpieniem do Inicjatywy Trójmorza” – stwierdzono we wspólnym oświadczeniu obu prezydentów.

Nowi potencjalni uczestnicy

Mając to na uwadze, uczestnicy Inicjatywy powinni stworzyć nowy mechanizm do wzmocnionej współpracy z Ukrainą i Mołdawią, a w przyszłości z innymi zainteresowanymi państwami. Innym rozwiązaniem mogłoby być dostosowanie istniejących instrumentów integracji państw z Unią Europejską. W szczególności mogłoby to być stworzenie analogii do Partnerstwa Wschodniego lub podpisanie układów stowarzyszeniowych lub o współpracy w określonych obszarach.

W oparciu o Partnerstwo Wschodnie listę zainteresowanych krajów można rozszerzyć z dwóch do sześciu. Należy przypomnieć, że w tę inicjatywę są zaangażowane Ukraina, Mołdawia, Białoruś, Gruzja, Azerbejdżan i Armenia. Jednak biorąc pod uwagę istniejące realia polityczne, tylko trzy z tych krajów (Ukraina, Mołdawia i Gruzja) wykazują aktywne zainteresowanie integracją z UE. Nawiasem mówiąc, to właśnie te trzy kraje podpisały układ o stowarzyszeniu z UE i stopniowo wdrażają niektóre dyrektywy europejskie.

Drogi wspólne

Finansowanie i udział w realizacji ważnych projektów infrastrukturalnych może być potężnym narzędziem nawiązywania wzmocnionej współpracy między państwami Inicjatywy Trójmorza a krajami sąsiadującymi. Polska, jako największe państwo stowarzyszenia, mogłaby odegrać w tym kluczową rolę. Zwłaszcza, że część projektów w tych krajach wpisuje się w polskie inicjatywy.

Mówiąc o Ukrainie i Mołdawii, oba kraje omawiają obecnie projekt budowy nowej autostrady Kijów – Kiszyniów przez Soroki i Jampol. „Mamy ambitny pomysł – budowa nowoczesnej autostrady łączącej Kijów z Kiszyniowem. W tym celu rozmawialiśmy o budowie mostu granicznego na Dniestrze. Dzięki temu podróż między stolicami naszych krajów skróci się do 5 godzin” – powiedział Wołodymyr Zełenski podczas negocjacji z mołdawskim odpowiednikiem. Wspomniany most jest najcenniejszą częścią projektu.

Mapa drogi Via Carpatia z odgałęzieniami. Źródło: Ministerstwo Infrastruktury RP.

Należy zaznaczyć, że w 2016 roku Ministerstwo Infrastruktury RP zaproponowało trzy odgałęzienia drogi Via Carpatia na Ukrainę. Co najmniej jedno z nich, Lublin – Chełm – Łuck – Tarnopol – Winnica – Odessa, przecina wspomnianą trasę Kiszyniów – Kijów. Dwa inne odgałęzienia, przechodzące przez Lwów do Czerniowiec i dalej do Rumunii (czyli do Gałaczu i Bukaresztu), znajdują się blisko Mołdawii. Stwarza to okazję do nowych połączeń. Dlaczego nie rozbudować jednego z rumuńskich odgałęzień?

Porty Trójmiasta

Kolejnym punktem kontaktowym w zakresie rozwoju współpracy z potencjalnymi uczestnikami Inicjatywy Trójmorza mogą zostać porty Trójmiasta, Gdańsk i Gdynia. W ostatnich latach oba porty prowadzą duże inwestycje w rozwój infrastruktury. Przykładowo Port Gdynia realizuje lub planuje realizację kilku ważnych projektów infrastrukturalnych o łącznej wartości 4 mld zł. Największym projektem jest budowa Portu Zewnętrznego.

Aby te inwestycje nie poszły na marne, trójmiejskie porty potrzebują nowych ładunków, które oczywiście mogą pochodzić z zagranicy. W tym celu polski rząd musi jednak zintensyfikować swoją politykę w kilku kierunkach. Pierwszy to budowa odgałęzienia Via Carpatia z Lublina do Trójmiasta przez Warszawę, Mławę i Elbląg. W 2018 roku ten pomysł był gorąco dyskutowany, ale obecnie popadł w zapomnienie.

Trasa pociągu kontenerowego Viking. Źródło: Koleje Litewskie (Lietuvos geležinkeliai).

Drugim kierunkiem jest uruchomienie kolejowego połączenia towarowego. Warto zauważyć, że pociąg kontenerowy Viking kursuje między portami Ukrainy i Litwy od 2003 roku. Krytycy mogą powiedzieć, że w przypadku Polski utrudnieniem są różne szerokości torów. Jednak ten argument nie działa, jeśli spojrzeć na rozwój tego pociągu. W 2012 roku do projektu dołączyła Bułgaria, a kilka lat później Rumunia. Oba kraje mają inne szerokości torów niż te przyjęte na Ukrainie czy Litwie. W rezultacie pociąg Viking ma kilka punktów startowych na południu (w Stambule i ukraińskim porcie w Czarnomorsku) i tylko jeden terminal na północy (w porcie w Kłajpedzie). Dobrym dodatkiem mogą być porty Trójmiasta. To zależy tylko od polityków, którzy muszą zawrzeć niezbędne porozumienia międzypaństwowe.

Przeczytaj również:

Możliwość komentowania została wyłączona.

ARCHIWUM WPISÓW PORTALU

Najnowsze

Oferty pracy

Szanowny czytelniku Od 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Potrzebujemy Twojej zgody na przetwarzanie Twoich danych osobowych w tym przechowywanych odpowiednio w plikach cookies. Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na zasadach określonych poniżej: Zgadzam się na przechowywanie na urządzeniu, z którego korzystam tzw. plików cookies oraz na przetwarzanie moich danych osobowych pozostawionych w czasie korzystania przez ze mnie z produktów i usług świadczonych drogą elektroniczną w ramach stron internetowych, serwisów i innych funkcjonalności, w tym także informacji oraz innych parametrów zapisywanych w plikach cookies w celach marketingowych, w tym na profilowanie* i w celach analitycznych przez Intermodal News Sp. z.o.o.

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close