Rijeka chce być międzynarodowym hubem i rozwija współpracę z Indiami
Chorwacja chce aby nowy terminal kontenerowy w porcie Rijeka stał się częścią planowanego Międzynarodowego Korytarza Indie — Bliski Wschód — Europa (IMEC). 18 czerwca br. odbyła się pierwsza w historii wizyta premiera Indii w Chorwacji, podczas której zawarto umowy o współpracy gospodarczej tych państw.

W trakcie wizyty premiera Narendy Modiego w Zagrzebiu rozmazano o dwustronnej współpracy w zakresie rolnictwa, technologii i kultury. Szef rządu Chorwacji Andrej Plenković wyraził poparcie dla negocjowanej od 2022 r. umowy o wolnym handlu między Indiami a Unią Europejską. Najludniejszy kraj świata w ostatnich latach zacieśnia współpracę gospodarczą z Zachodem, a inicjatywa IMEC ma być alternatywą dla chińskiego Pasa i Szlaku. Indie promują ideę reashoringu i przyciągają inwestorów takich jak Apple, które planuje przenieść do tego kraju produkcję iPhonów w 2026 r.
Przeszkodą w ulokowaniu w tym azjatyckim kraju większej liczby inwestycji przemysłowych były przez lata ograniczenia w infrastrukturze transportowej. Rząd w New Delhi stara się jednak nadrobić zaległości. W ubr. podjął decyzję o budowie nieopodal Mumbaju jednego z największych portów kontenerowych na świecie, który będzie mógł obsługiwać nie tylko import ale też eksport.
Czytaj też: Indie będą miały port kontenerowy plasujący się na liście TOP-10
Wzorując się na chińskiej inicjatywie BRI, która okazała się sukcesem Indie promują koncepcję korytarza IMEC, który pozwoli zbudować efektywne łańcuchy logistyczne. Ważną rolę w tym korytarzu odegrać ma Północny Adriatyk, a w szczególności port w Rijece, który dla Indii ma być oknem do Europy. W tym chorwackim porcie trwają obecnie końcowe prace na budowie nowego morskiego terminalu kontenerowego, którego inwestorem jest APM Terminals (Grupa Mersk). We wrześniu planowane jest otwarcie obiektu, który będzie dysponował nabrzeżem o dł 680 m, zdolnym przyjmować największe kontenerowce o pojemności ponad 24 tys. TEU. W pierwszym etapie Rijeka Gateway będzie mogła obsłużyć 600 tys. TEU rocznie, ale docelowo zdolności przeładunkowe, po zakończeniu drugiej fazy budowy terminalu wzrosną do ponad 1 mln TEU rocznie.
Dyplomatyczny sukces Chorwacji
Wizyta premiera Indii i zawarcie dwustronnych umów gospodarczych wzmacnia pozycję Chorwacji na logistycznej mapie basenu Morza Śródziemnego. Rijeka ma ambicję stania się alternatywą dla portów w Koprze i Trieście, które obecnie odgrywają kluczową rolę w obsłudze handlu zagranicznego krajów takich jak Węgry, Austria, czy Czechy.
— Wizyta lidera najludniejszego państwa świata stanowi wizerunkowy sukces Zagrzebia. Modi stosunkowo rzadko odwiedza UE, a zwłaszcza Europę Środkową (wyjątkiem były zeszłoroczne pobyty w Polsce i Ukrainie). To także pierwszy raz, kiedy szef rządu Indii przybył do Chorwacji w ponad 30-letniej historii stosunków dyplomatycznych pomiędzy oboma państwami. Zawarte porozumienia dwustronne są ogólne i mają charakter ramowy, ale dzięki nim Zagrzeb znalazł się w awangardzie unijnego zbliżenia z Nowym Delhi — skomentował Jan Nowinowski, analityk w Zespole Środkowoeuropejskim Ośrodka Studiów Wschodnich.
Wyzwaniem dla władz Chorwacji, które chcą przekształcić Rijekę w hub logistyczny o znaczeniu europejskim są ograniczenia infrastruktury dostępowej, zwłaszcza kolejowej łączącej ten adriatycki port z zapleczem. Rijeka jest węzłem korytarzy Śródziemnomorskiego oraz Bałtyk – Adriatyk sieci TEN-T. W poprzednich latach dzięki inwestycji sfinansowanej z funduszu Łącząc Europę CEF zlikwidowano wąskie gardło na linii kolejowej do tamtejszego terminalu kontenerowego. Ciągle jednak wiele jest ograniczeń na magistrali łączącej Rijekę z Zagrzebiem i Węgrami. Obecnie ta linia kolejowa jest modernizowana, ale zakończenie inwestycji, które dostosują ją do standardu sieci TEN-T przewidywane jest na 2032 r.
Niepewna jest natomiast przyszłość intermodalnego korytarza IMEC, który miałby być lądową alternatywą dla transportu morskiego. Przeszkodą są ograniczenia w infrastrukturze kolejowej, niepewność co do opłacalności ekonomicznej transportu lądowego na tym szlaku, napięcia polityczne między Indiami i Pakistanem, które niedawno przerodziły się w konfrontację militarną oraz trudna sytuacja polityczna w Iranie, który jest skonfliktowany z Zachodem.


























