Opportunity Green: mega zyski przewoźników kontenerowych, mikro podatki
Dziesięć największych na świecie publicznych firm żeglugi kontenerowej (których akcje notowane są na giełdach) osiągnęło w ciągu pięciu lat rekordowe zyski ponad 300 miliardów dolarów. Jednak zapłaciły one mniej niż połowę średniej stawki podatkowej, przyjętej w krajach OECD.
W opinii brytyjskiego portalu Opportunity Green, który „wykorzystuje wiedzę prawniczą, ekonomiczną i polityczną aby przeciwdziałać zmianom klimatycznym”, globalny podatek nałożony na branżę żeglugi „może pomóc w przyczynieniu się do sprawiedliwej i równej transformacji w miarę rozwiązywania problemów związanych z wpływem żeglugi na klimat”.
Jest to głos środowiska ekologicznego wnoszony do toczącej się debaty na forum Międzynarodowej Organizacji Morska (IMO) nad takimi regulacjami, które przyczyniłyby się do zmniejszenia śladu węglowego żeglugi. Na całym świecie odpowiada ona za 3 proc. rocznej emisji gazów cieplarnianych (GHG), przypominają dane IMO autorzy analizy „Global shopping: mega profits, micro taxes”, prezentowanej na łamach Opportunity Green.
Mega zyski
Od czasu pandemii zyski czołowych firm kontenerowej spedycji morskiej osiągnęły niezwykłą skalę. Odpowiadające za 90 proc. przewozów towarów drogą morską 139 największych na świecie firm żeglugowych uzyskało w latach 2019-2023 prawie 340 mld USD zysku (dane za lata 2023 – 24 nie są w pełni dostępne, odnotowują autorzy analizy; nie podają też, o który rodzaj zysku chodzi). Z tej ogromnej sumy 93 proc. zysku, czyli ok. 316 mld dol., przypadło na 10 największych grup żeglugi kontenerowej.
Przypomnijmy, ze według szacunków Sea-Intelligence, zysk operacyjny (EBIT) liniowych przewoźników w morskim transporcie kontenerowym w 2024 r. miał wartość ok. 60 mld dolarów, w tym na osiem spółek publicznych przypadło 27,3 mld USD tego zysku.
Patrz: Branża morskiego transportu kontenerowego z solidnym zyskiem operacyjnym
Mikro podatki
Jednak pomimo tych rekordowych zarobków, podatki odprowadzone przez 10 największych grup żeglugi kontenerowej „pozostały katastrofalnie niskie”, stwierdzają autorzy cytowanej analizy Opportunity Green. Zapłacili oni w latach 2019-2023 tylko 30 mld dolarów podatku dochodowego, co daje efektywną stawkę podatkową na poziomie zaledwie 9,7 proc. „Jest to znacznie poniżej średniej globalnej stawki podatku dochodowego od osób prawnych wynoszącej 21,5 proc. i poniżej nowej globalnej minimalnej stawki podatkowej wśród członków Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) wynoszącej 15 proc. (firmy żeglugowe obowiązuje podatek w wysokości 4,3 proc., w porównaniu ze średnią stopą 16,1 proc. żeglugi z reszty świata).
Autorzy analizy podkreślają, że dziewięć z dziesięciu najbardziej dochodowych firm żeglugi kontenerowej pochodzi z rozwiniętych gospodarek o wysokich dochodach, a cztery z nich (Maersk, CMA CGM, Hapag-Lloyd i ONE) mają siedzibę w „bogatych krajach” OECD. W latach 2019-2023 te ostatnie zapłaciły podatek według efektywnej stawki tylko 3,1 proc. Dlatego, że działają w obrębie grupy logistycznej, gdzie łatwo o optymalizację zysków.
Wniosek
Jedną z rozważanych przez IMO opcji jest opłata od emisji GHG przez żeglugę międzynarodową. „Jest to konieczne nie tylko ze względu na zasadę: zanieczyszczający płaci, zgodnie z którą ci, którzy powodują zanieczyszczenie, powinni ponieść koszty jego szkód, ale także wygeneruje kluczowe i znaczące dochody, które mogłyby zostać przekazane krajom rozwijającym się wrażliwym na zmiany klimatu, w tym małym rozwijającym się państwom wyspiarskim (SIDS) i krajom najsłabiej rozwiniętym (LDC), w celu wspierania sprawiedliwej transformacji”, stwierdzają autorzy analizy.
Możliwość komentowania została wyłączona.
