Umowa handlowa UE – Mercosur osiągnęła kolejny krok milowy
Ambasadorowie krajów członkowskich UE przegłosowali dziś w Brukseli umowę handlową z blokiem państw z Ameryki Południowej o nazwie Mercosur. Zaakceptowanie przez nich umowy rozpocznie procedurę jej formalnego zatwierdzenia przez kraje członkowskie UE.

Przeciwko porozumieniu głosowały: Polska, Francja, Irlandia, Węgry i Austria, a Belgia wstrzymała się od głosu, poinformowała agencja PAP, powołując się „na źródła unijne”.
Umowa między Unią a państwami Mercosur (Argentyna, Brazylia, Paragwaj i Urugwaj; Boliwia – negocjuje członkostwo) ma stworzyć największą na świecie strefę wolnego handlu, obejmującą ponad 700 mln mieszkańców (250 mln w krajach Mercosur).
Jej największymi przeciwnikami są rolnicy z kilku krajów unijnych, obawiający się „zalewu” wielu tańszych produktów i bez atestów. Atmosfera sprzeciwu nie zmalała pomimo wyjaśnień Komisji Europejskiej, że umowa przewiduje klauzulę ochronną dla branży rolnej „i to w bardziej restrykcyjnej formie”, niż w przedłożonej w grudniu ub.r. propozycji do rozpatrzenia przez Parlament Europejski. To on bowiem przegłosował zaostrzenie klauzul ochronnych dla europejskiego sektora rolnego.
Także w piątek protestowali rolnicy – kolejny raz – we Francji i w Polsce. Nie powstrzymała ich też obietnica KE z minionego tygodnia, że w następnej wieloletniej perspektywie budżetowej, tj. od 2028 r., rolnicy uzyskają szybszy dostęp do kwoty wsparcia wynoszącej 45 mld euro oraz że 10 proc. wszystkich środków wydatkowanych w ramach krajowych i regionalnych planów będzie skierowane na inwestycje na obszarach wiejskich.
Umowa
Negocjacje w sprawie umowy trwały 25 lat. Znacząco przyspieszyły w ub.r., gdy USA nałożyły nowe cła importowe na towary unijne. Według Komisji Europejskiej, umowa o wolnym handlu z ugrupowaniem Mercosur – podobnie jak inne już podpisane takie umowy (np. z Kanadą i Koreą Płd.) zmniejszą negatywne skutki napięć handlowych z USA, ale także z Chinami, z którą kraje UE mają głęboki deficyt wymiany towarowej.
Polityczne porozumienie o partnerstwie i wolnym handlu z krajami – członkami umowy Mercosur Komisja Europejska podpisała w grudniu 2024 r. Obejmuje ułatwienia handlowe dla wielu gałęzi przemysłu i usług, a w ocenie KE – opłaca się Europie, bo otwiera jej dostęp do chłonnych rynków.
UE jest drugim co do wielkości partnerem handlowym Mercosuru, z eksportem o wartości 57 mld euro (w 2024 r.). UE odpowiada też za jedną czwartą całkowitego handlu usługami Mercosuru, a eksport UE do tego regionu wyniósł w 2023 r. 29 mld euro.
Klauzule ochronne
Rozporządzenie ws. klauzuli ochronnej do umowy UE – Mercosur określa, w jaki sposób UE mogłaby tymczasowo zawiesić preferencje taryfowe w przywozie produktów rolnych uznanych za wrażliwe (takich jak np. drób lub wołowina) z Argentyny, Brazylii, Paragwaju i Urugwaju, jeżeli przywóz ten zostałby uznany za szkodliwy dla producentów UE.
Komisja ma wszcząć dochodzenie w sprawie konieczności wprowadzenia środków ochronnych, gdy import tych wrażliwych produktów rolnych wzrośnie średnio o 5 proc. w ciągu trzech lat (w porównaniu z 10 proc. rocznie we wcześniejszym wniosku Komisji). Parlament zadecydował również, by przyspieszyć dochodzenie z sześciu do trzech miesięcy (w przypadku produktów ogólnych) i z czterech do dwóch miesięcy (w przypadku produktów wrażliwych), aby można było szybciej wprowadzić środki ochronne.
Projekt umowy zawiera też mechanizm wzajemności, zgodnie z którym Komisja wszczyna dochodzenie i przyjmuje środki ochronne, jeżeli „istnieją wiarygodne dowody, że przywóz korzystający z preferencji taryfowych nie spełnia równoważnych wymogów w zakresie ochrony środowiska, dobrostanu zwierząt, zdrowia, bezpieczeństwa żywności lub ochrony pracy, które mają zastosowanie do producentów w UE”.



























