WTO zmienia prognozy globalnego handlu, także z zastosowaniem AI
W I połowie br. globalny handel towarami przewyższył oczekiwania, bo był napędzany gwałtownym wzrostem importu do Ameryki Północnej przed podwyżkami ceł, silnym handlem „z resztą świata” oraz zwiększonymi wydatkami na produkty związane ze… sztuczną inteligencją (AI). Jeśli uda się zniwelować istniejące różnice, to do 2040 r. sztuczna inteligencja zwiększy handel globalny o blisko 40 proc.

To dwa z głównych wniosków, jakie wynikają z raportów Światowej Organizacji Handlu (WTO) pt.: „Global Trade Outlook and Statistics” oraz „World trade report 2025. Making trade and AI work together to the benefit of All”.
Prognozy dynamiki handlu towarami
W pierwszej połowie 2025 r. tempo globalnego handlu towarami przewyższyło wcześniejsze prognozy WTO. Dlatego o ile w sierpniu zakładano jego wzrost w całym br. o 0,9 proc., obecnie szacuje się, że może on sięgać 2,5 proc.
Zarazem ekonomiści WTO obniżyli prognozę światowej wymiany towarowej na 2026 r. do 0,5 proc. (z 1,8 proc. w sierpniu). Jako powód wskazali to, że odczuwalny jest wpływ spowolnienia światowej gospodarki i nowych taryf celnych. Oznacza to, że skutki wyższych przesuną się w pełni na rok 2026, a niewielka poprawa handlu w tym roku odzwierciedla fakt, że pewien wzrost zapasów na początku 2025 r. – zwłaszcza dóbr trwałego użytku – nie zostanie w pełni odwrócony w 2026 r. WTO prognozuje, że globalny PKB wzrośnie w tym roku o 2,7 proc., a w 2026 r. o 2,6.
Prognozy dynamiki handlu usługami
Światowa Organizacja Handlu oczekuje ponadto, że w tym roku tempo globalnego wzrost eksportu usług spowolni z 6,8 proc. w 2024 r. do 4,6 proc., a w 2026 r. do 4,4 proc.
AI zwiększy globalny handel
Ekonomiści WTO podkreślają, że kluczowym ryzykiem dla prognozy handlu światowego jest rozprzestrzenienie się środków ograniczających wymianę towarową i niepewności polityczne, które dotykają większą liczbę gospodarek i sektorów. Z drugiej strony, trwały wzrost handlu towarami i usługami związanymi ze sztuczną inteligencją (AI) może zapewnić w średnim terminie impuls dla handlu światowego. „World Trade Report 2025” ujawnia, że przy odpowiedniej polityce wspierającej, AI mogłaby zwiększyć do 2040 r. wartość transgranicznych przepływów towarów i usług o 34 – 37 proc. (w zależności od scenariusza) dzięki „wzrostowi wydajności i niższym kosztom handlu”. Natomiast globalny PKB może wzrosnąć o 12 – 13 proc.
Dużą rolę w dynamice handlu odgrywać będą same dobra, wspierające sztuczną inteligencję, takie jak: surowce, półprzewodniki i półprodukty. Raport WTO szacuje, że globalny handel tymi towarami w 2023 roku miał wartość 2,3 biliona dolarów.
Komentarz
Dyrektor generalna WTO Okonjo-Iweala w słowie wstępnym do drugiego raportu stwierdza, że „sztuczna inteligencja ma ogromny potencjał obniżania kosztów handlu i produktywności, a także tworzenia nowych możliwości dla produkcji i eksportu usług. Jednak skutki rozwoju i wdrożenia AI budzą obawy, że wielu pracowników, a nawet całe gospodarki, mogą zostać w tyle”. „Kluczowym pytaniem poruszonym w raporcie jest więc to, czy i w jaki sposób AI może pełnić rolę katalizatora inkluzywnego wzrostu gospodarczego (który zapewnia wszystkim grupom społecznym równe szanse i możliwość uczestnictwa w korzyściach, przyp. autor) opartego na handlu, czy też może pogłębić podziały między gospodarkami i wewnątrz nich”.
Dalej Okonjo-Iweala stwierdza: „Przesłanie zawarte w tym raporcie jest jasne: handel może być silnym czynnikiem napędzającym transformację cyfrową z użyciem AI. (…) Jednak ten potencjał można wykorzystać tylko wtedy, gdy będziemy działać świadomie, niwelując przepaści cyfrowe, inwestując w pracowników i promując spójność przepisów.”
W scenariuszu, w którym gospodarki o niższych dochodach nie będą w stanie nadrobić zaległości, ich dochody wzrosną do 2040 r. o 8 proc., znacznie poniżej 14 proc. wzrostu gospodarek o wysokich dochodach. Jednak w scenariuszu „częściowej konwergencji”, w którym gospodarki te zniwelują o 50 proc. lukę w infrastrukturze cyfrowej w stosunku do gospodarek o wysokich dochodach i szerzej wdrożą AI, ich wzrost dochodów mógłby osiągnąć 15 proc.





























