Zielona transformacja na rozdrożu
Nowe zagrożenia geopolityczne, rosnąca presja cenowa i coraz większa konkurencja ze strony Azji powodują, że pojawia się coraz więcej wątpliwości co do modelu dochodzenia do zerowej emisji w transporcie w Unii Europejskiej — wynika z debaty „Perspektywy zielonej transformacji sektora TSL”, która odbyła się w ramach Konferencji INTERMODAL IN POLAND NORTH — SOUTH w Szczecinie.
Czytaj także: Szczecin i Świnoujście stają się nowym hubem transportu intermodalnego
Na początku debaty prelegenci odnieśli się do obecnej sytuacji bezpieczeństwa kraju, wojny toczącej się za wschodnią granicą i nowych zagrożeń, których przykładem było naruszenie polskiej przestrzeni powietrznej przez rosyjskie drony. W dyskusji pojawiło się pytanie jak pogodzić zieloną politykę z bezpieczeństwem kraju.
— Dzisiejsza sytuacja pokazuje, że jako kraj musimy mieć się czym bronić. A żeby produkować czołgi to trzeba produkować stal. Tymczasem zielona transformacja eliminuje przemysł hutniczy z Europy. Żeby zelektryfikować transport ceny energii nie mogą być zbyt wysokie. Obawiam się, że dojdziemy do takiej sytuacji, że będziemy mieć czyste powietrze nad Europą, a zanieczyszczone nad Azją i będziemy traktowani jak przysłowiowy „skansen Europa” gdyż Azja nas prześcignie gospodarczo. Boję się, że ten ambitny program zielonej transformacji będzie musiał być czasowo zawieszony lub opóźniony jeżeli chcemy zachować konkurencyjność. Dziś dla klientów bardziej liczy się cena niż czyste powietrze. Z tego powodu kolej traci wolumeny ładunków na rzecz transportu samochodowego — powiedział Piotr Sadza, prezes PKP Cargo Connect.
Zielona transformacja okazała się wyzwaniem również dla branży morskiej. Przedstawiciele tej branży mają wątpliwości co do możliwości osiągnięcia ambitnych celów klimatycznych.
— Od lat jesteśmy nastawieni na zrównoważony rozwój. Od 2015 r. wykorzystujemy na Bałtyku paliwo niskosiarkowe. Obecnie ponosimy opłaty za emisje CO2 w systemie ETS. Cel osiągnięcia zeroemisyjności w 2040 r. jest nierealistyczny. Nie znam armatora, który jest w stanie wprowadzić napęd elektryczny na dłuższe dystanse. Dziś armatorzy promowi, czy kontenerowi wracają do LNG, gdyż inne technologie napędu nie są wystarczająco rozwinięte. Wymagania UE sprawiają że będziemy mieć coraz większe koszty i płacić coraz wyższe opłaty. Przy rosnącej konkurencji ze strony Chin nearshoring w Europie się nie uda. Dziś sprowadzamy części zamienne do statków z Chin. Fotowoltaika bazuje na komponentach z Tajwanu, który może zostać zaanektowany przez Chiny. Unia Europejska wygodnie założyła, w pakiecie Fit for 55, że emisje CO2 zostaną przesunięte z Europy do Azji, ale przy dzisiejszej sytuacji geopolitycznej, trzeba myśleć o powrocie tej produkcji do Europy — skomentował Tomasz Górnikiewicz, Key Account Manager, TT – Line.
— Regulacje europejskie powinny zostać zliberalizowane, gdyż przemysł europejski nie będzie w stanie funkcjonować przy obecnych cenach energii. W zielonej transformacji widać też sporo niekonsekwencji. Na przykład polski rząd przyjął w 2021 r. strategię wodorową i jak dotąd ani jeden z założonych w niej kroków milowych nie został osiągnięty. Naiwnością jest przekonanie, że regulacje dotyczące dekarbonizacji transportu nie zostaną zmienione — powiedział Jakub Styczeń, prezes Euroterminalu Sławków.
Presja cenowa
Przedstawiciele branży TSL zwracają uwagę, że dla klientów ekologia jest jednym z kilku czynników branych pod uwagę w wyborze oferty i nie zawsze wygrywa to, co jest najbardziej przyjazne dla środowiska.
— Gdybyśmy wyłączyli inne czynniki, to każdy powie, że chce być najbardziej ekologiczny. Obecnie jednak nieliczni klienci akceptują wyższą cenę za usługi bardziej zielone. Presja cenowa jest ogromna. Uważam, że UE zamiast narzucać trudne do realizacji cele klimatyczne powinna skłaniać do poprawiania śladu węglowego krok po kroku. Nowym aspektem, który trzeba brać pod uwagę bezpieczeństwo. Dzisiaj na przykład nie możemy całkowicie zrezygnować z napędu dieslowskiego w autobusach, gdyż musimy mieć pojazdy na wypadek ewakuacji mieszkańców miast. W dzisiejsze sytuacji transport i gospodarka musi opierać się na przysłowiowych kilku nogach — zauważył Przemysław Hołowacz, dyrektor ds. rozwoju grupy CSL.
Kolejnym poruszonym tematem była kwestia finansowania dekarbonizacji transportu. — Skoro płacimy duże opłaty na zieloną transformację to powinno iść za tym wsparcie dla inwestycji takich jak naczepy intermodalne, ciężarówki elektryczne, czy dostosowanie statków do zasilania energią z lądu. Dziś takiego wsparcie nie ma — zauważył Tomasz Górnikiewicz.
— Nie można oczekiwać, że firmy z branży transportu będą robiły coś kosztem swojej marzy, gdyż w branży tej marże są bardzo niskie. Bez wsparcia z środków UE czy krajowych zielona transformacja się nie uda — dodał Jakub Styczeń.
— Transformację klimatyczną można nazwać wdrożeniem określonej polityki, a wdrożenia napotykają na problemy po drodze. Aby zrealizować wdrożenie trzeba być zdeterminowanym i nie cofać się z obranej drogi. W branży logistycznej widzę sporo determinacji i umiejętności walki o zmiany. W debatach takich jak ta konferencja widać, że branża rozwija się w dobrym kierunku — skomentował Przemysław Galar, prezes Necto.
Możliwość komentowania została wyłączona.
